Υπάρχουν βιβλία που δεν αφηγούνται απλώς μια ιστορία, αλλά ανοίγουν έναν βαθύτερο διάλογο γύρω από όσα συχνά μένουν ανείπωτα. Το νέο μυθιστόρημα της Ελένη Κουτσούδη-Ιόλα, «Οι Ερινύες του Χθες», κινείται ακριβώς σε αυτό το πεδίο — εκεί όπου το τραύμα, η μνήμη και οι σιωπές της παιδικής ηλικίας συναντούν τη δύναμη της αυτογνωσίας και της εσωτερικής μεταμόρφωσης.
Το βιβλίο παρουσιάστηκε σε μια ξεχωριστή βραδιά στο House of NYNN, παρουσία ανθρώπων από τον χώρο της Ψυχιατρικής, της Ψυχολογίας και των media, αναδεικνύοντας τη σημασία του δημόσιου διαλόγου γύρω από την ψυχική υγεία, το σύνθετο τραύμα αλλά και τις «σιωπηλές ιστορίες» που πολλές φορές συνοδεύουν την παιδική ηλικία και επηρεάζουν την ενήλικη ζωή.
Η βαθιά ανθρώπινη ιστορία πίσω από τις «Ερινύες του Χθες»
Η συγγραφέας και κλινική ψυχολόγος, ανιψιά του συλλέκτη τέχνης Αλέξανδρος Ιόλας, γεννήθηκε στην Αθήνα και σπούδασε Κλινική Ψυχολογία στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης. Επιστρέφοντας στην Ελλάδα, εξειδικεύτηκε στην Οικογενειακή Θεραπεία και ίδρυσε το Θεραπευτικό Εργαστήρι Οικογενειακών Σχέσεων, στο οποίο πρωτοστάτησε για περισσότερα από 25 χρόνια. Παράλληλα, διεξήγαγε Κλινικά Προγράμματα Συστημικής Προσέγγισης και Αξιολογήσεις Προσωπικότητας σε φοιτητές ψυχολογίας, ενώ μέχρι σήμερα συνεχίζει να εποπτεύει ψυχοθεραπευτές. Από το 2018 ασχολείται και με τη συγγραφή, με πρώτο της έργο το βιβλίο «Ο θείος μου ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΙΟΛΑΣ – Ο άνθρωπος πίσω από τον Μύθο».
Η βαθιά γνώση της ανθρώπινης ψυχής διαπερνά και τις «Ερινύες του Χθες», προσδίδοντας στην αφήγηση έντονη συναισθηματική και ψυχολογική αλήθεια. Η ιστορία ακολουθεί την Ελπίδα, μια γυναίκα που από την παιδική της ηλικία κουβαλά το βάρος ενός τραγικού δυστυχήματος, στο οποίο ένα μικρό παιδί πέντε ετών επιβιώνει ενώ όλα γύρω του καταρρέουν. Από εκείνη τη στιγμή, ένα βασανιστικό ερώτημα τη συνοδεύει: γιατί εκείνη έμεινε ζωντανή;
Μέσα από μια αφήγηση γεμάτη εσωτερικές συγκρούσεις, μνήμη, ενοχή αλλά και ανάγκη για λύτρωση, το βιβλίο εξερευνά τη δύσκολη πορεία προς την αυτογνωσία και τη συμφιλίωση με το παρελθόν. Σε ένα περιβάλλον σιωπής και συναισθηματικής σύγχυσης, η ηρωίδα προσπαθεί να επιβιώσει ψυχικά, μέχρι που χρόνια αργότερα, μέσω της ψυχοθεραπείας, ξεκινά να αναζητά τα χαμένα κομμάτια της μνήμης της και να αποδομεί ενοχές που δεν της ανήκαν ποτέ.
Η ψυχοθεραπεία, η μνήμη και η διαδρομή προς την αυτογνωσία
Κατά τη διάρκεια της παρουσίασης, τη συζήτηση συντόνισε ο δημοσιογράφος Άρης Καβατζίκης, ενώ συμμετείχαν ο ψυχίατρος και ψυχοθεραπευτής Δημήτρης Ρούκας, οι ψυχολόγοι Μαρία Γκογκορόση και Τατιάνα Μαριλένα Καραματσούκη, η παιδοψυχολόγος Τατιάνα Μάνεση και η Λιάνα Σακαλάκ. Οι ομιλητές στάθηκαν ιδιαίτερα στη σημασία της ψυχοθεραπείας, της συμπόνιας και της ασφαλούς έκφρασης, επισημαίνοντας πως το τραύμα, όταν βρίσκει χώρο να ειπωθεί χωρίς φόβο ή κρίση, μπορεί να μετατραπεί σε αφετηρία μιας βαθιάς εσωτερικής αλλαγής.
Η ίδια η Ελένη Κουτσούδη-Ιόλα ανέφερε χαρακτηριστικά: «Όταν βρίσκεις το θάρρος να δώσεις φωνή σε όσα σε βαραίνουν, η σιωπή αρχίζει να σπάει και το βάρος να μετασχηματίζεται». Και ίσως αυτή να είναι τελικά και η ουσία του βιβλίου της: η υπενθύμιση ότι ακόμη και μέσα από το σκοτάδι, η ελπίδα μπορεί να βρει τον τρόπο να επιβιώσει.
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ: Ελένη Κουτσούδη Ιόλα, Άρης Καβατζίκης
Photo credits: Studio Panoulis
