Υπάρχουν περίοδοι που αισθάνεσαι ότι η συγκέντρωσή σου δεν είναι όπως παλιά, ξυπνάς κουρασμένη ακόμη κι έπειτα από αρκετές ώρες ύπνου ή δυσκολεύεσαι να διαχειριστείς την ένταση της καθημερινότητας. Είναι εύκολο να αποδώσεις όλα αυτά στο άγχος, αλλά μήπως είναι άλλη η αιτία;
Η περιεμμηνόπαυση, μια φυσιολογική μεταβατική περίοδος πριν από την εμμηνόπαυση, μπορεί να συνοδεύεται από αλλαγές στον ύπνο, στη διάθεση και στη συγκέντρωση. Πώς μπορείς, όμως, να αναγνωρίσεις τα σημάδια και πότε αξίζει να τα συζητήσεις με τον γυναικολόγο σου;
Τι είναι η περιεμμηνόπαυση και πότε ξεκινά;
Η περιεμμηνόπαυση είναι η περίοδος κατά την οποία ο οργανισμός αρχίζει να περνά σταδιακά προς την εμμηνόπαυση. Σε αυτή τη φάση, τα επίπεδα των ορμονών, κυρίως των οιστρογόνων και της προγεστερόνης, παρουσιάζουν διακυμάνσεις που μπορούν να επηρεάσουν διάφορες λειτουργίες του σώματος. Συνήθως ξεκινά κατά τη δεκαετία των 40, αν και σε ορισμένες γυναίκες οι αλλαγές μπορεί να εμφανιστούν νωρίτερα. Η φυσική εμμηνόπαυση συμβαίνει κατά μέσο όρο γύρω στα 51 έτη και επιβεβαιώνεται όταν έχουν περάσει 12 συνεχόμενοι μήνες χωρίς περίοδο, εφόσον δεν υπάρχει άλλη αιτία.
Είναι σημαντικό, ωστόσο, να ξεκαθαρίσουμε ότι η περιεμμηνόπαυση στα 30 δεν αποτελεί τον κανόνα. Αν εμφανιστούν συμπτώματα που θυμίζουν εμμηνόπαυση πριν από τα 40, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.
Brain fog: Όταν η συγκέντρωση γίνεται πιο δύσκολη
Έχεις μπει σε ένα δωμάτιο και έχεις ξεχάσει γιατί πήγες εκεί; Ή δυσκολεύεσαι να συγκεντρωθείς σε μια εργασία που παλαιότερα ολοκλήρωνες χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια;
Ο όρος brain fog, γνωστός και ως ομίχλη του εγκεφάλου, περιγράφει αυτή την αίσθηση μειωμένης πνευματικής διαύγειας. Δεν αποτελεί αυτοτελή ιατρική διάγνωση, αλλά έναν τρόπο να περιγράψουμε δυσκολίες στη συγκέντρωση, στη μνήμη και στην οργάνωση της σκέψης. Κατά την περιεμμηνόπαυση, ορισμένες γυναίκες παρατηρούν τέτοιες αλλαγές, οι οποίες ενδέχεται να σχετίζονται με τις ορμονικές διακυμάνσεις, αλλά και με τη διαταραχή του ύπνου.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε στιγμή αφηρημάδας οφείλεται στις ορμόνες. Η έλλειψη ύπνου, το χρόνιο στρες, η αναιμία και οι διαταραχές του θυρεοειδούς μπορούν επίσης να επηρεάσουν τη συγκέντρωση.
Οι αλλαγές στον ύπνο που αξίζει να προσέξεις
Ο ποιοτικός ύπνος αποτελεί βασικό στοιχείο της γυναικείας ευεξίας, όμως δεν είναι πάντα εύκολο να τον εξασφαλίσεις.
Κατά την περιεμμηνόπαυση, μπορεί να εμφανιστούν δυσκολίες στο να κοιμηθείς, συχνές νυχτερινές αφυπνίσεις ή η αίσθηση ότι δεν ξεκουράζεσαι επαρκώς. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι νυχτερινές εφιδρώσεις και οι εξάψεις επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την κατάσταση. Οι ορμονικές μεταβολές μπορούν να επηρεάσουν την ποιότητα του ύπνου, ενώ η παρατεταμένη αϋπνία μπορεί με τη σειρά της να ενισχύσει την κόπωση, την ευερεθιστότητα και τις δυσκολίες συγκέντρωσης.
Φυσικά, οι διαταραχές ύπνου είναι συχνές και σε γυναίκες που δεν βρίσκονται κοντά στην εμμηνόπαυση. Γι’ αυτό έχει σημασία να εξετάζεις τη συνολική εικόνα και όχι ένα μεμονωμένο σύμπτωμα.
Μήπως οι αλλαγές στη διάθεση δεν σχετίζονται μόνο με το στρες;
Η ευερεθιστότητα, οι εναλλαγές στη διάθεση και το αυξημένο άγχος μπορούν επίσης να εμφανιστούν κατά την περιεμμηνόπαυση. Οι μεταβολές στα οιστρογόνα ενδέχεται να επηρεάζουν μηχανισμούς που σχετίζονται με τη ρύθμιση της διάθεσης, ενώ ο κακός ύπνος μπορεί να κάνει την καθημερινή διαχείριση των συναισθημάτων ακόμη πιο απαιτητική. Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι το άγχος μιας γυναίκας πρέπει να αποδίδεται αυτομάτως σε ορμονικούς παράγοντες. Η ψυχική υγεία επηρεάζεται από πολλούς διαφορετικούς παράγοντες, οι οποίοι συχνά συνυπάρχουν.
Αν παρατηρείς επίμονες αλλαγές στη διάθεσή σου, είναι σημαντικό να αναζητήσεις την κατάλληλη υποστήριξη, ανεξάρτητα από την ηλικία σου.
Featured image: unsplash.com/@slaapwijsheid
