Πιστεύω πως πολλοί θα ταυτιστείτε: με τον καύσωνα που βιώνουμε κι εδώ στα πιο βόρεια (;) κλίματα, νιώθω πως το μυαλό μου έχει σκαλώσει: χάνω μικρές λεπτομέρειες που άλλες φορές θα πρόσεχα, ξεχνάω τι ακριβώς θέλω να πω, έχω ξεχάσει σωστή ορθογραφία (πόσες φορές πάλεψα να γράψω τη λέξη “acknowledgement” τις τελευταίες μέρες, Κύριος οίδε!)… Φαίνεται, λοιπόν, πως όταν το θερμόμετρο χτυπάει κόκκινο ακόμη και τα πιο απλά πράγματα θυμίζουν βουνό!
Κάπου εδώ θα προσπαθήσω να σας καθησυχάσω για να σας πω “it happens”. Σύμφωνα με τους επιστήμονες βιώνουμε το “brain fog του καύσωνα”.
Μα τι συμβαίνει στο μυαλό μας όταν “ο τόπος βράζει”;
Ο υποθάλαμος του εγκεφάλου είναι ο διακόπτης που – τρόπον τινά – θέτει το σώμα σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Έτσι σε συνθήκες καύσωνα, βασική του προτεραιότητα είναι να κρατήσει το σώμα δροσερό για να επιβιώσει. Για να το καταφέρει αυτό, ανακατευθύνει την ενέργεια και τη ροή του αίματος μακριά από τα εσωτερικά όργανα και τον εγκέφαλο, στέλνοντάς τα προς το δέρμα, ώστε να αποβληθεί η θερμότητα μέσω του ιδρώτα.
Κι ενώ το νιώθουμε τον ιδρώτα να ρέει ποτάμι, ο εγκέφαλος από την άλλη “χάνει λάδια”, aka ενέργεια, οξυγόνο και γλυκόζη. Αποτέλεσμα; Στην προσπάθεια να ρυθμιστεί (κάπως) η θερμοκρασία του σώματός μας, επηρεάζεται η συνολική μας γνωστική λειτουργία και νιώθουμε πως πρέπει να πάμε ξανά πίσω στα ABC’s!
Αν ακόμη δεν έχεις παρατηρήσει τα κόκκινα σημαιάκια, δες τι μπορεί να βιώσεις:
Μνήμη και συγκέντρωση πάνε περίπατο…
Σύμφωνα με έρευνα του Harvard, οι άνθρωποι που ζουν ή εργάζονται σε χώρους χωρίς κλιματισμό κατά τη διάρκεια ενός καύσωνα, παρουσιάζουν σημαντική πτώση στις γνωστικές τους ικανότητες. Συγκεκριμένα, οι χρόνοι αντίδρασης και η ακρίβεια στη μνήμη εργασίας πέφτουν κατά περίπου 13%. Επιγραμματικά, η ταχύτητα που επεξεργάζεται δεδομένα ο εγκέφαλός μας πέφτει σχεδόν κατακόρυφα.
Το παραμικρό μας φταίει
Αν νιώθετε πως ακόμη κι η ανάσα του συντρόφου σας σας ενοχλεί, ιδού η εξήγηση. Η ζέστη επηρεάζει το μεταιχμιακό σύστημα του εγκεφάλου, το οποίο είναι υπεύθυνο για τη διαχείριση των συναισθημάτων μας. Οι δε αυξομειώσεις στη θερμοκρασία επηρεάζουν νευροδιαβιβαστές όπως η σεροτονίνη και η ντοπαμίνη. Όταν, λοιπόν, το σώμα προσπαθεί να ανταποκριθεί στη ζέστη, οι συναισθηματικές μας άμυνες υποχωρούν, γι’ αυτό και γινόμαστε πιο αντιδραστικοί, παρορμητικοί κι ενίοτε “αφιλτράριστοι”.
Ύπνος; What’s that?
Ο ποιοτικός ύπνος απαιτεί μια μικρή πτώση στη θερμοκρασία του σώματος. Ποιος μπορεί να κοιμηθεί σε ένα δωμάτιο που θυμίζει σάουνα; Όταν το δωμάτιο είναι ζεστό, το σώμα δεν μπορεί να μπει εύκολα στα βαθιά στάδια ύπνου (REM). Αυτό δημιουργεί ένα ντόμινο όπου ξυπνάμε ήδη κουρασμένοι, κι έτσι το brain fog συσσωρεύεται μέρα με τη μέρα και η παραγωγικότητα φτάνει στο ναδίρ.
Δε μπορούμε να διορθώσουμε τον καιρό (δε θα ήταν πολύ cool αν το κάναμε σαν τη Storm από τους X-Men? :D ), αλλά μπορούμε να επιστρατεύσουμε μικρά κόλπα για να αντεπεξέλθουμε.
Προσαρμόζουμε το πρόγραμμά μας. Σημαντικά meetings, μεγάλα projects ή δύσκολες αποφάσεις καλό είναι να αποφεύγονται τις ώρες που η ζέστη κορυφώνεται (12:00- 16:00). Κι αν υπάρχουν κάποια tasks που θέλουν μεγαλύτερη συγκέντρωση… Προσπαθούμε να τα ολοκληρώσουμε στην αρχή της μέρας μας ή στο τέλος της όταν έχει αρχίσει λίγο να δροσίζει.
Ενυδατωνόμαστε με boosts. Όταν ιδρώνουμε, χάνουμε ηλεκτρολύτες, αυτοί αραιώνονται κι εντείνεται το αίσθημα ατονίας και ζαλάδας. Ένα φακελάκι ηλεκτρολύτες στο μπουκάλι με το νερό μας μπορεί να κάνει θαύματα.
Slow down. Υπνηλία ή νωθρότητα είναι καμπανάκια του εγκεφάλου ότι πρέπει να ρίξουμε λίγο τους ρυθμούς μας. Ας μην πιέζουμε, λοιπόν, τον εαυτό μας να αποδώσει στο 100% όπως θα κάναμε τις υπόλοιπες μέρες.
Ο καύσωνας είναι σίγουρα μία άβολη κατάσταση. Δεν είναι όπως το χειμώνα που μπορούμε να ντυθούμε παραπάνω. Εδώ δε μπορούμε να βγάλουμε το δέρμα μας για να δροσιστούμε!
Κι είναι λογικό να “πέφτουν” λίγο οι επιδόσεις μας. Ας μη μας παίρνει από κάτω, συμβαίνει. Το καλύτερο που μπορούμε να κάνουμε είναι να προσέξουμε τον εαυτό μας λίγο παραπάνω για να είμαστε εμείς καλά πρωτίστως!
Πηγή: Stylist
Featured image: unsplash.com/@planetvolumes +Ai generated
